Τα δάση παίζουν σημαντικό ρόλο στην μείωση του ρίσκου των φυσικών καταστροφών, συμπεριλαμβανομένων των πλημυρών, ξηρασιών και άλλων ακραίων φαινομένων. Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα δάση περιορίζουν τον αντίκτυπο της κλιματικής αλλαγής, μέσω της απορρόφησης των εκπομπών του διοξειδίου, συνεισφέρουν στην διατήρηση της ισορροπίας των επιπέδων του οξυγόνου και της υγρασίας στον αέρα και προστατεύουν τις όχθες των ποταμών, από όπου και προέρχεται το 75% των παγκοσμίων αποθεμάτων νερού.

Μερικές προκλήσεις στον χώρο:

  • Παρακολούθηση και διατήρηση της υγείας των δασών [1]
  • Εντοπισμός και διαχείριση δασικών πυρκαγιών

Βιβλιογραφία:

  1. Forest health monitoring using AI and satellites, Copernicus Masters / ESA, 2018.

 

Δεδομένα & Πόροι

Το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας διαχειρίζεται πληθώρα δεδομένων που προέρχονται από τα διάφορα πληροφοριακά συστήματα των υπηρεσιών του και των γενικών γραμματειών.

Τράπεζα Ιδεών

Πληροφοριακό σύστημα καταγραφής της δασικής παραγωγής

Διεύθυνση Δασών

Η καταγραφή σημείων έναρξης πυρκαγιών γίνεται από το Πυροσβεστικό Σώμα και κοινοποιούνται στις αποκεντρωμένες δασικές υπηρεσίες, οι οποίες εφόσον πρόκειται για έκταση που υπόκειται στη δασική νομοθεσία υποβάλλει δελτίο καταγραφής και κηρύσσει αναδασωτέα έκταση. Σκοπός της δράσης είναι η δημιουργία εφαρμογής για την καταγραφή των συμβάντων πυρκαγιών σε πληροφοριακό σύστημα με γεωχωρική υπόσταση από το Πυροσβεστικό Σώμα και τις αποκεντρωμένες δασικές υπηρεσίες και σύνδεση και άμεση ενημέρωση της Γενικής Διεύθυνσης Δασών & Δασικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ.

Αυτή τη στιγμή δεν καταγράφεται από τις Δασικές Υπηρεσίες το σύνολο των συμβάντων των πυρκαγιών, με αποτέλεσμα οι εκθέσεις που υποβάλλονται από το ΥΠΕΝ στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μην είναι ακριβείς  και να εμφανίζεται ότι η χώρα δεν έχει μεγάλο πρόβλημα δασικών πυρκαγιών. Το τελευταίο είναι σημαντικό διότι έχει ως αποτέλεσμα τη μειωμένη χρηματοδότηση της χώρας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Εκτιμώμενα Οφέλη από την υλοποίηση της Δράσης

Έγκυρη και έγκαιρη καταγραφή των σημείων έναρξης πυρκαγιών σε ενιαίο πληροφοριακό σύστημα, με άμεση ενημέρωση των δασικών υπηρεσιών και σύνδεση αυτών με την κήρυξη αναδασωτέας έκτασης.

Δημιουργία εφαρμογής για την καταγραφή των συμβάντων πυρκαγιών

Διεύθυνση Δασών

Η καταγραφή σημείων έναρξης πυρκαγιών γίνεται από το Πυροσβεστικό Σώμα και κοινοποιούνται στις αποκεντρωμένες δασικές υπηρεσίες, οι οποίες εφόσον πρόκειται για έκταση που υπόκειται στη δασική νομοθεσία υποβάλλει δελτίο καταγραφής και κηρύσσει αναδασωτέα έκταση. Σκοπός της δράσης είναι η δημιουργία εφαρμογής για την καταγραφή των συμβάντων πυρκαγιών σε πληροφοριακό σύστημα με γεωχωρική υπόσταση από το Πυροσβεστικό Σώμα και τις αποκεντρωμένες δασικές υπηρεσίες και σύνδεση και άμεση ενημέρωση της Γενικής Διεύθυνσης Δασών & Δασικού Περιβάλλοντος του ΥΠΕΝ.

Αυτή τη στιγμή δεν καταγράφεται από τις Δασικές Υπηρεσίες το σύνολο των συμβάντων των πυρκαγιών, με αποτέλεσμα οι εκθέσεις που υποβάλλονται από το ΥΠΕΝ στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μην είναι ακριβείς  και να εμφανίζεται ότι η χώρα δεν έχει μεγάλο πρόβλημα δασικών πυρκαγιών. Το τελευταίο είναι σημαντικό διότι έχει ως αποτέλεσμα τη μειωμένη χρηματοδότηση της χώρας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Εκτιμώμενα Οφέλη από την υλοποίηση της Δράσης

Έγκυρη και έγκαιρη καταγραφή των σημείων έναρξης πυρκαγιών σε ενιαίο πληροφοριακό σύστημα, με άμεση ενημέρωση των δασικών υπηρεσιών και σύνδεση αυτών με την κήρυξη αναδασωτέας έκτασης.

Δημιουργία πληροφοριακού συστήματος καταγραφής δασικών παραβάσεων

Διεύθυνση Δασών

Με σκοπό την πληροφόρηση σχετικά με τις δασικές και αγροτικές παραβάσεις που καταγράφονται, από τις Δασικές Υπηρεσίες και την Ομοσπονδιακή Θηροφυλακή, προτείνεται η κατάρτιση πληροφοριακού συστήματος και η δημιουργία εφαρμογής για έξυπνες φορητές συσκευές μέσω της οποίας θα καταγράφονται όλες οι παραβάσεις, συμπεριλαμβάνοντας και γεωχωρική πληροφορία, ενώ θα μεταφέρονται σε πραγματικό χρόνο στο πληροφοριακό σύστημα.

Εκτιμώμενα Οφέλη από την υλοποίηση της Δράσης

Η καταγραφή μέσω εφαρμογής για έξυπνες συσκευές των δασικών και αγροτικών παραβάσεων (παράνομες υλοτομίες, παράνομη θήρα, παράνομη μεταφορά δασικών προϊόντων) με σύγχρονη αποτύπωση της θέσης που οι παραβάσεις λαμβάνουν χώρα, δίνει τη δυνατότητα αναλύσεων που αναδεικνύουν περιοχές υψηλής παραβατικότητας, ώστε τεθούν σε κατάσταση αυστηρότερης επιτήρησης.

Εντοπισμός κηρυγμένων αναδασωτέων εκτάσεων προς άρση

Διεύθυνση Δασών

Μεγάλος αριθμός εκτάσεων έχουν κηρυχτεί αναδασωτέες λόγω πυρκαγιάς ή εκχέρσωσης προ πολλών ετών και έχει παρέλθει πλέον ο σκοπός κήρυξής τους ως αναδασωτέες καθώς έχει επιτευχθεί ο σκοπός της κήρυξης, έχει δηλαδή συντελεστεί η επαναφορά της δασικής βλάστησης στο προ της καταστροφής της επίπεδο, σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 44 του ν.998/79.

Για τις εκτάσεις αυτές θα πρέπει να εκδοθεί απόφαση άρσης της αναδάσωσης από τον Συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης, ώστε να μη υπάγονται πλέον στο καθεστώς αυξημένης προστασίας των αναδασωτέων εκτάσεων και να διαχειρίζονται ως δάση ή δασικές εκτάσεις σύμφωνα με τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.

H πλειονότητα των αναδασωτέων εκτάσεων έχει καταγραφεί και έχουν υποβληθεί ως παραδοτέα στο πλαίσιο των μελετών κατάρτισης δασικών χαρτών. Ζητείται η δημιουργία διαδικτυακής εφαρμογής όπου θα διερευνάται η επαναφορά της δασικής βλάστησης με τη χρήση πρόσφατων δεδομένων τηλεπισκόπησης και θα πραγματοποιείται εξέταση των πολυγώνων των αναδασωτέων εκτάσεων για να διαπιστωθεί αν με ασφάλεια δύναται η διοίκηση να προχωρήσει σε άρση της αναδασωτέας έκτασης, σε περίπτωση δε θετικής πρότασης θα εξάγεται τοπογραφικό διάγραμμα με βάση το πολύγωνο της αναδασωτέας έκτασης, προς επισύναψη στην εισήγηση για άρση αναδάσωσης της αρμόδιας δασικής υπηρεσίας προς τον Συντονιστή της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης.

Εκτιμώμενα Οφέλη από την υλοποίηση της Δράσης

Τα οφέλη που θα προκύψουν από την άρση των αναδασωτέων εκτάσεων είναι ότι οι εκτάσεις δεν θα υπάγονται πλέον στο ειδικό προστατευτικό καθεστώς των αναδασωτέων εκτάσεων και θα διαχειρίζονται ως δάση και δασικές εκτάσεις σύμφωνα με τη δασική νομοθεσία, με αποτέλεσμα να είναι δυνατή η αξιοποίησή τους ιδίως σύμφωνα με το Κεφάλαιο Έκτο των Επιτρεπτών Επεμβάσεων σε Δάση και Δασικές εκτάσεις του ν.998/79.

Δημιουργία πληροφοριακού συστήματος διαχείρισης των δασών

Διεύθυνση Δασών

Με σκοπό την άμεση πληροφόρηση και διαχείριση των δασικών προϊόντων, προτείνεται η κατάρτιση πληροφοριακού συστήματος καταγραφής και διαχείρισης των πληροφοριών και δεδομένων των μελετών και σχεδίων διαχείρισης δημοσίων και ιδιωτικών δασών και δασικών συμπλεγμάτων που διαχειρίζεται ή επιβλέπει η Δασική Υπηρεσία.

Στο πλαίσιο του πληροφοριακού συστήματος θα δημιουργηθεί διακριτό επίπεδο γεωχωρικών πληροφοριών της διαίρεσης των δασών σε διαχειριστικές μονάδες  καθώς και εξειδικευμένων εφαρμογών ανάλυσης και παρουσίασης συγκεντρωτικών αναφορών σχετικά με τα παραγόμενα δασικά προϊόντα και υπηρεσίες των δασών, για την αξιοποίηση τους από τις αποκεντρωμένες δασικές υπηρεσίες και την Κεντρική Υπηρεσία του ΥΠΕΝ.

Εκτιμώμενα Οφέλη από την υλοποίηση της Δράσης

Όλη η διοικητική και επιχειρησιακή διαδικασία θα διενεργείται ψηφιακά με αποτέλεσμα την επιτάχυνση των διαδικασιών και τη λήψη έγκυρων δεδομένων και στοιχείων τόσο σε κεντρικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο.